Algemeen

Altijd op zee, altijd de lul, . . .

4325-altijd-op-zee-altijd-de-lul
(Door Cees de Keijzer)

Semper maris, semper penis sed navigare necesse est. Naast de bekende wapenspreuk 'Sterker door strijd' heeft Rotterdam een devies dat luidt 'Navigare necesse est'. Toepasselijk voor de grootste haven van Europa want het is Latijn voor 'Varen is noodzakelijk'. Het motto stamt uit de tijd van het Romeinse keizerrijk en is in goud ingelegd bovenin de koepel van de hal van het stadhuis aan de Coolsingel.

Lees verder

Bombardement was terreuraanval

4317-bombardement-was-terreuraanval
(Door Geert-Jan Laan)
Nu de film over het bombardement op Rotterdam dezer dagen in omloop komt en deze site er met interviews met acteurs en[...]

Meer vrouwen in top EUR en Havenbedrijf

3428-meer-vrouwen-in-top-eur-en-havenbedrijf
(Door Hans Roodenburg)
De vrouwen rukken onmiskenbaar op in de best betaalde functies. Dat is vrij logisch sinds zij steeds beter opgeleid zi[...]

Regio weer rijp voor Rijnmondbestuur

3426-regio-weer-rijp-voor-rijnmondbestuur
(Door Hans Roodenburg en Rob Timmer)
In alle verkiezings-retoriek over een nieuwe regerings-coalitie is het effect daarvan voor de regio Rotterdam onderbel[...]

Van Agt/Den Uyl versus Rutte/Samsom

3422-van-agt-den-uyl-versus-rutte-samsom
(Door Geert-Jan Laan)
In de uitzending van ‘Andere Tijden’ zondag jl. over de val van het kabinet Van Agt/Den Uyl in het begin jaren tac[...]

Stem uitbrengen in volledige duisternis

3424-stem-uitbrengen-in-volledige-duisternis
(Door Ronald Glasbergen)
De Tweede Kamer-verkiezingen van september 2012 lijken over belangrijke onderwerpen te gaan. Zaken die iedere Rotterda[...]

Als hijgerige honden achter peilingen aa

3423-als-hijgerige-honden-achter-peilingen-aan
(Door Geert-Jan Laan)
In de Volkskrant van afgelopen zaterdag stond een interessant overzicht van de voorspellingen van de peilbureaus voor [...]

'Repressie van politie fors toegenomen'

3421-repressie-van-politie-fors-toegenomen
Politiegeweld in Rotterdam (1): Politicus Arno Bonte van Politieknuppel.nl (Door Jorg van Rijkom en Jim Postm[...]

De Spelen zijn voorbij. Hoe nu verder?

3420-de-spelen-zijn-voorbij-hoe-nu-verder
(Door Geert-Jan Laan)
Ziezo. De Olympische Spelen zitten er op. Het ging aanzienlijk beter dan verwacht. De Britten deden het goed. En Neder[...]

Ook Drees was al tegen gratis vervoer

3418-ook-drees-was-al-tegen-gratis-vervoer
(Door (Door Geert-Jan Laan))
Gratis stadsvervoer voor ouderen is een van de meest zotte maatregelen die ooit, in dit geval in Rotterdam en Capelle [...]

Gratis stadsvervoer ouderen een zooitje

(Door Hans Roodenburg) Moet het stadsvervoer bij de RET voor de 65-plussers van de gemeente Rotterdam gratis blijve[...]

Social media

KOPSTOOT

Schreven de goden de Illias en mensen de Odyssee?

Julian Jaynes (1920-1997) was een Amerikaans psycholoog en een avontuurlijk wetenschapper van groot formaat.

Ik citeer uit Wikipedia:

Jaynes was eén van de eersten die een bewustzijnstheorie als puur wetenschappelijk propageerde. In zijn boek The Origin of Consciousness in the Breakdown of the Bicameral Mind uit 1976 beschrijft hij zijn "bicameral mind", ofwel bicamerale of tweekamerige geest, theorie.

Jaynes opvatting is dat de twee hersenhelften, tot circa 3000 jaar geleden, vrijwel onafhankelijk van elkaar hebben gewerkt. In die tijd zouden mensen onbewust zijn geweest en hebben geleden onder het fenomeen ‘stemmen horen’ en andere soorten hallucinaties en zelfs onder vormen van dissociatie zoals die van de meervoudige persoonlijkheid.

De doorbraak van ‘bicamerale geest’ tot bewustzijn zou ongeveer 2700 jaar geleden, ten gevolge van de opkomst van geschreven en gelezen teksten en de spraakevolutie van de oude Grieken, hebben plaatsgevonden. In die tijd, zesde eeuw voor onze jaartelling, werden door de Grieken de democratie en natuurfilosofie ontwikkeld, dat hij ziet als een bewijs voor zijn theorie.

Wanneer we dus, aldus Jaynes, deze definitie volgen, zouden we moeten inzien dat geen van de personages in bijvoorbeeld de Ilias een bewustzijn had. Woorden worden erin niet figuurlijk maar in hun letterlijke oorspronkelijke betekenis gebruikt. ‘Psyche’ betekent adem, niet ziel, geest of bewustzijn; ‘thumus’ betekent beweging/trilling, niet emotie; ‘nous’ betekent waarneming, niet voorstellingsvermogen enz.

Jaynes neemt aan dat de wereld van de Ilias van voor 3500 jaar geleden gedomineerd werd door een tweedelige 'bicamerale geest', waarvan de rechterhelft uitvoerend is en god heette en een linkerhelft die volgzaam was en mens werd genoemd. Het waren de goden die de mensen direct of indirect (via priesters etc.) bevelen tot handelen gaven.

De 'bicamerale mens', aldus Jaynes, ontstond zo'n 11000 jaar geleden ten noorden van de zee van Galilea waar toentertijd een theocratisch georganiseerde nederzetting was gevestigd. Deze samenlevingsvorm verspreidde zich gestaag. De bicamerale beschavingen ondergingen zo'n 3500 jaar geleden geweldige culturele (uitvinding en verspreiding van het schrift) en vulkanische uitbarstingen die vele koninkrijken uiteen deed vallen. In deze chaos kon alleen het bewustzijn zich handhaven. Deze verandering wordt, volgens Jaynes, verhaald in de Odyssee die een eeuw later dan de Ilias werd geschreven. Hierin vinden we bewuste personen en psyche, nous en thumus als metaforen van bewustzijn. Tot zover Jaynes.

(door Kees Versteeg)

De foto is van azquotes.com

  • Nieuw

  • Reacties