NIEUWS

‘Blinde Rémi nooit meer alleen op deze wereld’

5275-blinde-r-mi-nooit-meer-alleen-op-deze-wereld
(Door Jim Postma)
‘Zo word ik op straat weer aangesproken door een buurtbewoner. Die vraagt aan mij: ,,Mevrouw is dat hondje blind?’’ Eigenaresse Margo Buijsse introduceert op deze manier haar bijzondere viervoeter van Rotterdam. Zij vervolgt: ,,Vanwege al die haren voor zijn ogen is dat niet direct te zien. En als ik dan zeg ‘ja’, antwoordt die buur: ,,Oh, dan is dat dus Rémi!’’
Lees verder

Het enige wintercircus met roofdieren

5272-het-enige-wintercircus-met-roofdieren
(Door Zettie Leeuwenburgh)
Nauwelijks over de altijd wat koortsachtige premiere-drempels van Kerstcircus Ahoy begint de geruchtenstroom al op gang[...]

‘Vrouwen kiezen voor man met hoed’

5267-vrouwen-kiezen-voor-man-met-hoed
(Door Jim Postma)
André van der Riet start nieuwe trend Zijn etalage hangt deze feestmaand vol met hoeden en petten. ,,Nee,’’ z[...]

Ed de Meyer's 'Tegendraadse familie’

5266-ed-de-meyer-s-tegendraadse-familie
(Door Jim Postma)
Als populair opbouwwerker Ed de Meyer samen met buurtgenoten een feest organiseert dan is het groots. Honderden bekende[...]

Daniëlle Steijn en 'Het geheim van thee

5264-dani-lle-steijn-en-het-geheim-van-thee
(Door Jim Postma)

Wie in het Noorden van Rotterdam langs het Zwaanshals loopt met bekende zaken zoals ‘Het Kookpunt’, komt langs [...]

Schaaktoernooi een dag in Rotterdam

5249-schaaktoernooi-een-dag-in-rotterdam
(Door onze verslaggever)
De deelnemers aan de Tata Steel Challenge zijn bekendgemaakt. Vijf van de veertien schakers in deze groep komen uit Ned[...]

Schaatsbaan zet poorten weer open

5244-schaatsbaan-zet-poorten-weer-open
(Door Zettie Leeuwenburgh)
Rotterdam - Schaatsbaan Rotterdam op het Toepad Sportcomplex heeft haar poorten weer wagenwijd open gezet na een voor v[...]

Harold Linssen gekozen tot Havenman van

5242-harold-linssen-gekozen-tot-havenman-van-2014
De Stichting Havenman/vrouw van het Jaar in Rotterdam heeft managing director Harold Linssen van Keppel Verolme unaniem[...]

Media vaak schimmig over zichzelf

5213-media-vaak-schimmig-over-zichzelf
(Door Hans Roodenburg)
Hans Roodenburg is onafhankelijk journalist en tot voor kort onbezoldigd medewerker bij Rotterdam Vandaag & Morgen. We [...]

Muskusos in nieuwe Rivièrahal?

5204-muskusos-in-nieuwe-rivi-rahal
(Door Jim Postma)
Tom Waakop Reijers heeft er zowat een jaar in alle stilte aan gewerkt. Zijn grootste beeld ooit, een muskusos uit hout [...]

Persprijs naar 'De Buik van Rotterdam'

5201-persprijs-naar-de-buik-van-rotterdam
(Door onze verslaggever)
De Persprijs Rotterdam 2014, de mediaonderscheiding voor journalistieke producties over Rotterdam en omgeving, gaat naa[...]

Social media

KOPSTOOT

Schreven de goden de Illias en mensen de Odyssee?

Julian Jaynes (1920-1997) was een Amerikaans psycholoog en een avontuurlijk wetenschapper van groot formaat.

Ik citeer uit Wikipedia:

Jaynes was eén van de eersten die een bewustzijnstheorie als puur wetenschappelijk propageerde. In zijn boek The Origin of Consciousness in the Breakdown of the Bicameral Mind uit 1976 beschrijft hij zijn "bicameral mind", ofwel bicamerale of tweekamerige geest, theorie.

Jaynes opvatting is dat de twee hersenhelften, tot circa 3000 jaar geleden, vrijwel onafhankelijk van elkaar hebben gewerkt. In die tijd zouden mensen onbewust zijn geweest en hebben geleden onder het fenomeen ‘stemmen horen’ en andere soorten hallucinaties en zelfs onder vormen van dissociatie zoals die van de meervoudige persoonlijkheid.

De doorbraak van ‘bicamerale geest’ tot bewustzijn zou ongeveer 2700 jaar geleden, ten gevolge van de opkomst van geschreven en gelezen teksten en de spraakevolutie van de oude Grieken, hebben plaatsgevonden. In die tijd, zesde eeuw voor onze jaartelling, werden door de Grieken de democratie en natuurfilosofie ontwikkeld, dat hij ziet als een bewijs voor zijn theorie.

Wanneer we dus, aldus Jaynes, deze definitie volgen, zouden we moeten inzien dat geen van de personages in bijvoorbeeld de Ilias een bewustzijn had. Woorden worden erin niet figuurlijk maar in hun letterlijke oorspronkelijke betekenis gebruikt. ‘Psyche’ betekent adem, niet ziel, geest of bewustzijn; ‘thumus’ betekent beweging/trilling, niet emotie; ‘nous’ betekent waarneming, niet voorstellingsvermogen enz.

Jaynes neemt aan dat de wereld van de Ilias van voor 3500 jaar geleden gedomineerd werd door een tweedelige 'bicamerale geest', waarvan de rechterhelft uitvoerend is en god heette en een linkerhelft die volgzaam was en mens werd genoemd. Het waren de goden die de mensen direct of indirect (via priesters etc.) bevelen tot handelen gaven.

De 'bicamerale mens', aldus Jaynes, ontstond zo'n 11000 jaar geleden ten noorden van de zee van Galilea waar toentertijd een theocratisch georganiseerde nederzetting was gevestigd. Deze samenlevingsvorm verspreidde zich gestaag. De bicamerale beschavingen ondergingen zo'n 3500 jaar geleden geweldige culturele (uitvinding en verspreiding van het schrift) en vulkanische uitbarstingen die vele koninkrijken uiteen deed vallen. In deze chaos kon alleen het bewustzijn zich handhaven. Deze verandering wordt, volgens Jaynes, verhaald in de Odyssee die een eeuw later dan de Ilias werd geschreven. Hierin vinden we bewuste personen en psyche, nous en thumus als metaforen van bewustzijn. Tot zover Jaynes.

(door Kees Versteeg)

De foto is van azquotes.com

  • Nieuw

  • Reacties