Schrijvers van de Boerenzij in TENT tijdens Woordnacht

8378-schrijvers-van-de-boerenzij-in-tent-tijdens-woordnacht (Door Kees Versteeg)


"Kameraden, de tijd is rijp, de burgerlijke literatuur sterft aan haar eigen rotheid, het proletariaat hunkert naar beter voedsel. Alle arbeiders en alle jonge auteurs die bereid zijn zich aan de proletarische discipline te onderwerpen, zijn welkom.”

We schrijven 1930. In tijdschrift de Nieuwe Weg doen sympathisanten van de Communistische Partij Holland een oproep om een Arbeiders-Schrijverscollectief op te richten. Twee jaar later verschijnt het tijdschrift Links Richten. (Foto dbnl.org)


In totaal worden er van Links Richten elf nummers uitgegeven. Het blad had een overduidelijk links-revolutionaire insteek. Een aantal bekende auteurs werkten er aan mee: Jef Last, Anton de Kom en Gerard Vanter – een pseudoniem van G.J.M van ’t Reve – de vader van Karel en Gerard, en grootvader van Jonathan. Joris Ivens, Theun de Vries, E. du Perron en Jacques Gans leverden incidentele bijdragen. De latere uitgever Geert van Oorschot hielp in de beginfase van Links Richten mee met de organisatie.

Links Richten was in zijn tijd een bekende beweging in Rotterdam. Het had een stand op de Afrikaandermarkt waar publicaties, incidentele uitgaven en daarnaast het tijdschrift, voor zeer lage prijzen werden verkocht. De beweging sympathiseerde met een massale huurdersstaking in Rotterdam, en met de beruchte Twentse textielstaking. In de vergaderruimte van Links Richten hing tegen de witgekalkte wand een grote rode vlag, compleet met hamer en sikkel. Bekende Rotterdamse kunstenaars sloten zich bij Links Richten aan, zoals bijvoorbeeld Wally Elenbaas. In 1932 werd het bestuur plotsklaps overgeplaatst naar Amsterdam, waar Links Richten eigenlijk geen aanhang had. Nadat Gerard Vanter c.s. de beweging hadden overgenomen, bloedde de beweging langzaam dood.

Het blad Links Richten hield op te bestaan toen er onenigheid ontstond over de aanleiding van de Rijksdagbrand in 1933 in Duitsland, waarvoor de Nederlander Marinus van der Lubbe ter dood werd veroordeeld.

Een uitgebreid artikel over de beweging en blad Links Richten is te vinden op de site van dbnl.org: Links Richten

Foto: woordnacht.nl – v.l.n.r Jan Oudenaarden, Erik Brus en Alek Dabrowski

Links Richten komt ter sprake tijdens Woordnacht, waar Alek Dabrowski met schrijver en stadschroniqueur Jan Oudenaarden onder de noemer ‘Dat soort volk’ inzoomt op de identiteit van Zuid aan de hand van een literaire geschiedenis waar naast Links Richten ook Cor Vaandrager en A. Moonen toe behoren. Uitganspunt is dat Rotterdam stedelijker lijkt dan het is, het werd gevormd door stad- en plattelandscultuur: stads boven de rivier en dorps in Zuid.


Foto: debezigebij.nl – Cor Vaandrager

Over Cor Vaandrager is al veel gezegd en geschreven, ook op deze site, zoals hier: erris maar 1 cor vaan

Over A. Moonen is veel minder geschreven. Hier een uitgebreid interview van Erik Brus met de schrijver van De wurger van Delft: A.Moonen

Een citaat: ‘De vieste schrijver van Nederland is hij genoemd. De man van de anti-moraal. De Pierrot van de perversie. Anderen beschouwen hem als een uitzonderlijk stilist en de schepper van een volslagen uniek oeuvre in de Nederlandse letteren. A. Moonen (spreek uit: A punt Moonen) heeft vanaf zijn debuut louter uitgesproken voor- en tegenstanders gehad, maar hij heeft de opwinding nooit goed begrepen. Moonen streeft slechts naar oprechtheid in zijn werk.

Bij het verschijnen van het boek van Wim Sanders over A.Moonen publiceerde deze site het volgende artikel: Offie nog worst lust

Met Erik Brus spreekt Jan Oudenaarden over de huidige literaire generatie: rappers en spoken word-performers. Daartoe behoort ook Y.M.P. - die de avond afsluit met een optreden over Rotterdam-Zuid waar hij opgroeide.

Het gesprek over de schrijvers van Zuid vindt plaats op zaterdag 26 oktober om 20:15 uur in TENT, en vormt een onderdeel van het literair festival Woordnacht.

Foto: woordnacht.nl – Y.M.P.

Het programma sluit aan bij de expositie Boerenzij van Wapke Feenstra in TENT. Deze expo is zaterdag van 19.15-20.00 uur gratis te bezoeken voor Woordnachtbezoekers.

Foto webgram.life

Uit het persbericht van TENT:
‘Boerenzij’ is de bijnaam die Rotterdammers van boven de rivier gaven aan Rotterdam-Zuid, om aan te geven dat de mensen daar geen echte stedelingen waren. Op de zuidoever annexeerde de Rotterdamse haven in de 19de eeuw en 20ste eeuw steeds meer polders en dorpen als Charlois, Katendrecht en Feijenoord. De bewoners van dit nieuwe stadsdeel waren rurale arbeidsmigranten, eerst uit Noord-Brabant, Zeeland en Zuid-Europa, later uit Marokko, Turkije, Suriname en de Antillen. Van deze nieuwkomers werd stilzwijgend verwacht dat zij hun rurale cultuur en kennis zouden achterlaten, net zoals de lokale boeren geacht werden het veld te ruimen voor de stad. Feenstra, die zelf zowel Rotterdammer als boerendochter is, weet dat het platteland je bij blijft. Zij vermoedde dat dit ook voor andere Rotterdammers geldt. Ze ging op zoek naar de in de stad aanwezige rurale kennis en cultuur en naar manieren om die zichtbaar te maken.

100 participanten
Met een reeks participatieve activiteiten nodigde Feenstra gedurende het afgelopen jaar bewoners van Rotterdam-Zuid uit om met haar de beeldvorming rondom platteland en stad te kenteren. Bottom-up benaderingen, met aandacht en waardering voor alledaagse en subjectieve vormen van kennis, stonden daarbij centraal. Met boerenkooletentjes, keukentafelgesprekken en bezoeken aan lokale boerenbedrijven bracht ze mensen met elkaar in contact, om boerenkennis uit te wisselen en herinneringen op te halen aan het platteland. Met openbare tekenlessen op de kades en in volkstuintjes nodigde ze bewoners uit tot langzaam kijken, teruggrijpend op de ‘en plein-air’ landschapsschilderkunst die in zwang was in de periode waarin industrie en haven groeiden, om daarmee het veranderende stadslandschap van nu vast te leggen en te herinterpreteren. Ruim honderd bewoners en tekenaars deden mee.

Film en tentoonstelling
In de tentoonstelling in TENT presenteert Feenstra een microanalyse van de Boerenzij, die perspectieven opent op de rurale dimensie van de stad. In een film ontmoeten we diverse bewoners van Rotterdam Zuid die hun boerenkennis en herinneringen delen. Omdat elke boer zijn grond kent, maakte Feenstra samen met de archeologische dienst een animatie over de herkomst van de bodem op de Rotterdamse Boerenzij, van 25.000 geleden tot nu. Een wandvullend panorama toont de tekeningen die de participanten maakten van de havenzichten van vandaag. En er is een verzameling plattelandsobjecten die Feenstra tegenkwam tijdens de ontmoetingen op de Boerenzij. Het is een boerenverzameling die een veelzijdige en meerstemmige indruk geeft van de manieren waarop rurale kennis en cultuur aanwezig zijn in de stad, maar ook een verzameling die per definitie onaf is. De tentoonstelling is een uitnodiging aan iedereen die een alledaags of professioneel beeld heeft bij stad en platteland – om mee te doen aan een denkoefening die verder gaat dan de geijkte tegenstelling.

Schrijf uw reactie








Type de code over:


Social media

KOPSTOOT

Ziel

“Op het einde van zijn leven, kon mijn vader niet meer communiceren, maar hij kende wel hele stukken poëzie uit het hoofd die hij opzegde terwijl we ze hem voorlazen. Je zag hem dan even weer oplichten. Anderen hebben dat met muziek of schilderkunst. Ik heb het talloze keren zien gebeuren en iedere keer was het diep ontroerend.”

Nicci Gerrard in een interview met Marnix Verplancke.

https://bazarow.com/

(van de redactie)


  • Nieuw

  • Reacties