KUNST & CULTUUR

Nog meer ‘mooie schepen en banen’

5150-nog-meer-mooie-schepen-en-banen
(Door Zettie Leeuwenburgh)
De Rotterdamse haven trekt veel vreemde vogels in bonte vederdracht aan: ARM-15', 'AIDOsol', 'DWHALE', 'DOKTER WAGEMAKER', 'GREENSTREAM' en 'FRIO CHIKUMA' zijn er slechts enkele van.
Zij lijken behendig over een verboden oliespoor van 'Weetjes' in- en buitendijks de stad Rotterdam te scheren. Bovendien figureren de vreemde vogels fraai in woord en beeld in het vierde deel van de reeks: ‘Mooie schepen en banen in de haven van Rotterdam’, geschreven en samengesteld door Cees de Keijzer en Hans Roodenburg.
Lees verder

'Ach, was het maar altijd september'

5149-ach-was-het-maar-altijd-september
(Door Manuel Kneepkens)
HERFST De zomer droomt zich een ligstoel De herfst zakt er door heen… * Nu komt de h[...]

Maike Lond, ontspannen en geestig

5144-maike-lond-ontspannen-en-geestig
(Door Ronald Glasbergen)
Maike Lond – ‘Ten Journeys to a Place Where Nothing Happens’ gezien op zaterdag 20 september in de Krijn B[...]

Festival ‘de Keuze’ briljant van sta

5141-festival-de-keuze-briljant-van-start
(Door Ronald Glasbergen)
‘Suite N°1 ‘ABC’, de openingsvoorstelling van het festival, gebruikt alledaagse taal als register voor het the[...]

‘Træben’, jazz met rauw rockrandje

5138-tr-ben-jazz-met-rauw-rockrandje
(Door onze verslaggever)
Op 19 september presenteert Træben hun derde cd ‘Looking At The Storm’, in LantarenVenster in Rotterdam. De hal[...]

‘Limelight’ nieuw onderdeel van IFFR

5134-limelight-nieuw-onderdeel-van-iffra
(Door onze verslaggever)
Vanaf de komende (44ste) editie presenteert International Film Festival Rotterdam (IFFR) een nieuw terugkerend progr[...]

Anton Corbijn: ‘A most wanted man’

5127-anton-corbijn-a-most-wanted-man
(Door Ronald Glasbergen)
Iedereen is verdwaald in ‘A most wanted man’ de nieuwe film van Corbijn. De personages, de speurder Günther Bac[...]

Film Pim Zwier: 'Never a dull moment'

5125-film-pim-zwier-never-a-dull-moment
(Door Ronald Glasbergen)
Rotterdams filmmaker Pim Zwier ontdekte in het archief Nederlands Fotomuseum het manuscript van de nooit publiceerde[...]

Feestelijke afsluiting expo Bima Engels

5113-feestelijke-afsluiting-expo-bima-engels
(Door Jim Postma)

Op zondag 31 augustus om 19.00 uur zal er in het atelier van Chris Ripken in de Insulindestraat 248 een afscheidsf[...]

Westerik in Boymans van Beuningen

5096-westerik-in-boymans-van-beuningen
(Door Manuel Kneepkens)
Co Westerik 90 Minnaar, je kwetsbaarheid slechts overdekt door huid zo laat de schilder je in heldere[...]

Nederlander blijven is kostbare zaak

5089-nederlander-blijven-is-kostbare-zaak
(Door Zettie Leeuwenburgh)

Rotterdam - Je zult maar zijn geboren in Rotterdam, een nieuw paspoort nodig hebben en in het buitenland wonen, omda[...]

Social media

KOPSTOOT

Schreven de goden de Illias en mensen de Odyssee?

Julian Jaynes (1920-1997) was een Amerikaans psycholoog en een avontuurlijk wetenschapper van groot formaat.

Ik citeer uit Wikipedia:

Jaynes was eén van de eersten die een bewustzijnstheorie als puur wetenschappelijk propageerde. In zijn boek The Origin of Consciousness in the Breakdown of the Bicameral Mind uit 1976 beschrijft hij zijn "bicameral mind", ofwel bicamerale of tweekamerige geest, theorie.

Jaynes opvatting is dat de twee hersenhelften, tot circa 3000 jaar geleden, vrijwel onafhankelijk van elkaar hebben gewerkt. In die tijd zouden mensen onbewust zijn geweest en hebben geleden onder het fenomeen ‘stemmen horen’ en andere soorten hallucinaties en zelfs onder vormen van dissociatie zoals die van de meervoudige persoonlijkheid.

De doorbraak van ‘bicamerale geest’ tot bewustzijn zou ongeveer 2700 jaar geleden, ten gevolge van de opkomst van geschreven en gelezen teksten en de spraakevolutie van de oude Grieken, hebben plaatsgevonden. In die tijd, zesde eeuw voor onze jaartelling, werden door de Grieken de democratie en natuurfilosofie ontwikkeld, dat hij ziet als een bewijs voor zijn theorie.

Wanneer we dus, aldus Jaynes, deze definitie volgen, zouden we moeten inzien dat geen van de personages in bijvoorbeeld de Ilias een bewustzijn had. Woorden worden erin niet figuurlijk maar in hun letterlijke oorspronkelijke betekenis gebruikt. ‘Psyche’ betekent adem, niet ziel, geest of bewustzijn; ‘thumus’ betekent beweging/trilling, niet emotie; ‘nous’ betekent waarneming, niet voorstellingsvermogen enz.

Jaynes neemt aan dat de wereld van de Ilias van voor 3500 jaar geleden gedomineerd werd door een tweedelige 'bicamerale geest', waarvan de rechterhelft uitvoerend is en god heette en een linkerhelft die volgzaam was en mens werd genoemd. Het waren de goden die de mensen direct of indirect (via priesters etc.) bevelen tot handelen gaven.

De 'bicamerale mens', aldus Jaynes, ontstond zo'n 11000 jaar geleden ten noorden van de zee van Galilea waar toentertijd een theocratisch georganiseerde nederzetting was gevestigd. Deze samenlevingsvorm verspreidde zich gestaag. De bicamerale beschavingen ondergingen zo'n 3500 jaar geleden geweldige culturele (uitvinding en verspreiding van het schrift) en vulkanische uitbarstingen die vele koninkrijken uiteen deed vallen. In deze chaos kon alleen het bewustzijn zich handhaven. Deze verandering wordt, volgens Jaynes, verhaald in de Odyssee die een eeuw later dan de Ilias werd geschreven. Hierin vinden we bewuste personen en psyche, nous en thumus als metaforen van bewustzijn. Tot zover Jaynes.

(door Kees Versteeg)

De foto is van azquotes.com

  • Nieuw

  • Reacties