KOPSTOOT

LUCHTBRUG ALEPPO

LUCHTBRUG ALEPPO


Wie een brug legt
naar een ander

kan altijd
heen en terug

(Vrij naar Jana Beranová).

Lees verder

Na de kater

Na de kater Er verdrinken meer mensen in het glas Dan in de zee Maar na de kater altijd weer boven water [...]

Alcohol

‘Alcoholisten Aller landen’ ‘Reklamee AA’ Join(t) Alcohol Anonymus Anders ben je voordat je het wee[...]

'Jeneverick'

Jeneverick Beter jenever in je bast Dan linnen in je linnenkast Je hoeft het niet te strijken[...]

Briefje van Jan Dijkgraaf

Briefje van Jan Dijkgraaf (o.a. dagblad Metro) aan veiligheidscoördinator Dick Schoof over de Vierdaagse van Nijmegen[...]

‘Florijn op de fles’

(AD 13 juli 2016: Florijn failliet) ‘Florijn op de fles’ Ha fijn, ha fijn, Een borrel van Florijn JP[...]

Farage

Farage De man achter Brexit, nu zelf exit Zonder bagage is toch gewoon een blamage Geert-Jan [...]

Elke Keer

Elke keer

elke keer als ik tegen de lamp loop neem ik een stukje licht mee Jana Beran[...]

United? Kingdom

United? Kingdom Tobben of niet tobben, dat is de kwestie! Rein Heijne [...]

ICE-BREXIT

ICE-BREXIT Engeland – IJsland (1 – 2) Double Brexit Jim Postma [...]

Brexit

Brexit Dit is een ramp voor het Eurovisie Songfestival Rob Timmer [...]

Social media

KOPSTOOT

Schreven de goden de Illias en mensen de Odyssee?

Julian Jaynes (1920-1997) was een Amerikaans psycholoog en een avontuurlijk wetenschapper van groot formaat.

Ik citeer uit Wikipedia:

Jaynes was eén van de eersten die een bewustzijnstheorie als puur wetenschappelijk propageerde. In zijn boek The Origin of Consciousness in the Breakdown of the Bicameral Mind uit 1976 beschrijft hij zijn "bicameral mind", ofwel bicamerale of tweekamerige geest, theorie.

Jaynes opvatting is dat de twee hersenhelften, tot circa 3000 jaar geleden, vrijwel onafhankelijk van elkaar hebben gewerkt. In die tijd zouden mensen onbewust zijn geweest en hebben geleden onder het fenomeen ‘stemmen horen’ en andere soorten hallucinaties en zelfs onder vormen van dissociatie zoals die van de meervoudige persoonlijkheid.

De doorbraak van ‘bicamerale geest’ tot bewustzijn zou ongeveer 2700 jaar geleden, ten gevolge van de opkomst van geschreven en gelezen teksten en de spraakevolutie van de oude Grieken, hebben plaatsgevonden. In die tijd, zesde eeuw voor onze jaartelling, werden door de Grieken de democratie en natuurfilosofie ontwikkeld, dat hij ziet als een bewijs voor zijn theorie.

Wanneer we dus, aldus Jaynes, deze definitie volgen, zouden we moeten inzien dat geen van de personages in bijvoorbeeld de Ilias een bewustzijn had. Woorden worden erin niet figuurlijk maar in hun letterlijke oorspronkelijke betekenis gebruikt. ‘Psyche’ betekent adem, niet ziel, geest of bewustzijn; ‘thumus’ betekent beweging/trilling, niet emotie; ‘nous’ betekent waarneming, niet voorstellingsvermogen enz.

Jaynes neemt aan dat de wereld van de Ilias van voor 3500 jaar geleden gedomineerd werd door een tweedelige 'bicamerale geest', waarvan de rechterhelft uitvoerend is en god heette en een linkerhelft die volgzaam was en mens werd genoemd. Het waren de goden die de mensen direct of indirect (via priesters etc.) bevelen tot handelen gaven.

De 'bicamerale mens', aldus Jaynes, ontstond zo'n 11000 jaar geleden ten noorden van de zee van Galilea waar toentertijd een theocratisch georganiseerde nederzetting was gevestigd. Deze samenlevingsvorm verspreidde zich gestaag. De bicamerale beschavingen ondergingen zo'n 3500 jaar geleden geweldige culturele (uitvinding en verspreiding van het schrift) en vulkanische uitbarstingen die vele koninkrijken uiteen deed vallen. In deze chaos kon alleen het bewustzijn zich handhaven. Deze verandering wordt, volgens Jaynes, verhaald in de Odyssee die een eeuw later dan de Ilias werd geschreven. Hierin vinden we bewuste personen en psyche, nous en thumus als metaforen van bewustzijn. Tot zover Jaynes.

(door Kees Versteeg)

De foto is van azquotes.com

  • Nieuw

  • Reacties