Co Westerik was ook een dichter

7491-co-westerik-was-ook-een-dichter

Door Jana Beranová

Co Westerik, de wonderbaarlijk veelzijdige beeldend kunstenaar, is niet meer. Hij overleed op 10 september, 94 jaar oud. Westerik kwam in mijn leven toen ik in de jaren zeventig betrokken raakte bij de vertalingen van poëzie voor het jaarlijkse Poetry International Festival. ‘Machine van woorden’ heette de allereerste uitgave in de Poetry International serie met het werk van vier toonaangevende dichters van wie ik er twee had vertaald: Miroslav Holub (voormalig Tsjecho-Slowakije) en Vasko Popa (voormalig Joegoslavië).

De andere twee waren de Poolse dichter Zbigniew Herbert en Günter Künert van de toenmalige DDR. Bijna een voorhistorisch tijdperk. Het was een prachtuitgave van Meulenhoff (1975), met tekeningen van Co Westerik. Elk van de vier dichters kreeg een tekening bij zijn eerste gedicht in de bundel en op het omslag prijkte de kop van ‘een’ dichter. Misschien wel ‘de ’ dichter die zijn gedachten als spinsels uit zijn mond trekt. Poëzie, typisch in de sfeer van Westerik, Ik koester het boek.


Wat me ook onmiddellijk bij het horen van zijn naam te binnen schiet is het touwtjesspringende meisje op de muur van het politiebureau aan het Haagse Veer. Ik was een fan, liep er soms een paar straten voor om. Nog altijd mis is, als ik daar in die buurt ben, het beeld van die vrolijke speelsheid. Het maakte altijd mijn dag goed. En wat jammer dat het gesloopt moest worden. Nu loop ik er soms chagrijnig bij.

Foto hierboven: In 1976 werd van zijn hand Co Westerik dit kunstwerk 'het Touwspringende meisje' onthuld. heeft jaren de wand van politiebureau Haagseveer gesierd tot aan de sloop. (Foto © Ary Groeneveld/Stadsarchief)

Oeverloos gefascineerd raakte ik ook door zijn schilderij ‘Snijden aan gras’. Net als zo velen. Een afbeelding hing een tijdje in de treinen, maar werd later weggehaald, omdat sommige reizigers bij het zien ervan onwel werden. Het schilderij was te confronterend op de nuchtere maag. Was Co Westerik dan controversieel? Dit zij maar drie grepen. Laten we ervoor zorgen dat de man en zijn hele werk voorgoed bij ons blijven. Co Westerik, dank. Rust in vrede.

Foto: Co Westerik, Snijden aan gras 1, 1966 Olieverf en tempera op paneel, 60 x 75 cm. Collectie Stedelijk Museum, Amsterdam

Kopfoto is fragment 'De visvrouw', waarmee Co Westerik de Jacob Marisprijs won

Kees Versteeg :
Stichting Droom en Daad gaat financieel bijspringen om de terugkeer van het Meisje met Springtouw mogelijk te maken. Wie weet een bakstenen muur van minimaal 25 meter hoog en 6 meter breed op een markante plek in Rotterdam?

maandag 15 okt 2018

Kees Versteeg :
Vraag ik me trouwens af of Co Westerik destijds zijn auteursrecht had verkocht aan de Gemeente Rotterdam. Ik neem aan van wel,gemeentelijke contracten zullen bij de aankoop van kunstwerken die standaardbepaling bevatten.

maandag 17 sep 2018

Kees Versteeg :
Het CBK gaat onderzoeken of het 'touw springende meisje' ergens in de stad kan terugkeren.
https://www.rijnmond.nl/nieuws/172820/Rotterdam-onderzoekt-terugkeren-muurschildering-Westerik

maandag 17 sep 2018

Rinus Vuik :
Prachtige beschouwing op het overlijden van een groot kunstenaar en ja ook ik mis het meiske dat touwtje springt...voel de pijn als ik kijk naar 'Snijden aan gras'!
Dankjewel Jana!

vrijdag 14 sep 2018

Schrijf uw reactie








Type de code over:


Social media

KOPSTOOT

De mooiste gedichten van de wereld 4

50 dichters kiezen hun favoriete gedicht uit de schatkamers van Poetry International en vertellen waarom.

Jana Beranová over Vasko Popa


Een kleine hommage

Het is 1970, het 1e jaar van Poetry International.
Voor vertalingen is nog weinig geregeld. Ik lees
dat mijn landgenoot Miroslav Holub uit het Duits
is vertaald en bel op. Martin Mooij vraagt mij om
te komen. Holub kreeg van het toenmalig regiem
geen uitreisvisum. maar omdat ik ook uit andere
Slavische talen kan vertalen, bevind ik me opeens
tussen de werelddichters.

Eén kijkt me aan met van die droeve wolvenogen.
Ik wist toen nog niet dat wolven een belangrijke
rol speelden in zijn Roemeens-Servische cultuur.
Het is Vasko Popa en hij leest die avond uit
‘Spelen’ voor. Poëzie als spel met ons bestaan.
Ik lees en herlees. Tuimel van verbazing naar
verbazing. Het is Beckett, maar menselijker.
Een stoelpoot die lief gebaart! Ik zie een
keukenstoel. Allicht, fauteuils hebben armen.
Absurd. Een merkwaardige herkenning.

Van het eerste festival is op papier weinig
overgebleven, maar ‘Spelen’ zijn in mijn
vertaling opgenomen in Machine van
woorden (1975), de eerste boekuitgave
van Poetry International.

In 1974, toen hij de wolvengedichten las,
kocht ik voor hem een vaatje haringen – Popa
was dol op Hollandse nieuwe. Bij het afscheid
op Schiphol struikelde ik, het vaatje viel op de
grond en rolde naar hem toe. Hij gaf het een
tik, vaatje rolde terug en ik kon het alsnog
feestelijk overhandigen. Aan het eind van zijn
leven, hoorde ik jaren later, zat hij in winterjas
op een stoel midden in de kamer te wachten
op de dood. Dat was weer een andere stoel.



vertaling: Jana Beranová

Popa was 6x gast op Poetry International


  • Nieuw

  • Reacties